فاته رهش فرمانده ی رشید ملت مسلمان کورد …
فاطمه گلواخی ملقب به فاته ڕەش، از شیرزنان مجاهد و مسلمان منطقه دیواندره بود که اوایل خدمت رضا شاه پرچمدار مبارزه با روسها شد.
تاریخ شفاهی منطقه میگوید؛ پس از ناامید شدن مردم از پروسهی خروج قشون روس، و تصمیم بر همکاری با نیروهای رضاخان در جهت بهم پیچیدن طومار روسها، و کشیده شدن زبانه جنگ به شهرهای دیواندره و سقز بعد از شهادت سنجر خان، (مردی که سردمدار مقابله با تهاجم روسها بود) شیرزن رزم آوری به نام «فاتە ڕەش» در مقابل حملهی بی امان روس قیام کرد.
در این میان، جنگ خونباری در منطقه شکل میگیرد و کشتهشدههای عشایر یک روز بعد، توسط اهالی، دفن میشوند. در چنین شرایطی «فاتە ڕەش» که در سنگر اول بود، با همراهان خود تا آخرین نفس جنگید.
در میانهی نبردی سخت، «فاتە ڕەش» در حوالی روستای زاغه علیا زخمی میشود و او را به چادر درمان و امداد انتقال میدهند. بعد از دو روز از بستری شدن، به وی خبر میرسد که قشون روس در منطقه به قتل و غارت دست زدهاند که «فاتە ڕەش» از ادامه درمان امتناع میکند و مرگ و کشته شدن در مقابل دشمن را به مداوا و استراحت ترجیح میدهد.
بلافاصله با بازسازی ستون و سپاه خود، این بار از حوالی روستای «غیبیسوور» و از چند نقطه متفاوت ضربات سهمگینی بر دشمن سکولار وارد میسازد و دشمن که کاملا غافلگیر شده بود، تا چند کیلومتری سنندج عقبنشینی و شکست را بر خود قبول میکند.
با این احوال؛ مدت چند ماه جنگ بین عشایر منطقه به رهبری «فاتە ڕەش» و قشون سکولارِ روس ادامه پیدا میکند که هر مرحله، موجب پیروزی عشایر و شکست و کشته شدن روسها میشود.
به نقلی در ارتفاعات کوه «شیخ شرف» حد واسط روستاهای «زاغه علیا» و «درهسفته» قشون روس از ترس «فاتە ڕەش» و تنگ شدن حلقهی محاصره، جرات حمله به روستاهای اطراف، در بدست آوردن و تامین آب و غذا را نداشتند، و همین امر موجب شده بود که قوای روس در این ارتفاعات هفتهها تشنه و گرسنه بمانند که نتیجه آن کشته و تسلیم شدن سربازان سکولار روس شد.
نهایتا زمستان و شدت سرما از راه میرسد و «فاتە ڕەش» به همراه چند تن از یارانش در حوالی «کانی نیمەڕۆژە» بر اثر شدت برف و کولاک زمینگیر شده و راه بازگشت و نجات خود را گم میکنند و بعد از مدت دو روز تلاش در این شدت سرما و برودت، در کولاک و یخبندان گرفتار شده و نهایتا فوت میکنند.
بعد از مرگ این شیرزن جانفدای ملت مسلمان کُرد، فرمانده سکولار سوسیالیستهای روس در منطقه، برای نشان دادن کینه و گرفتن انتقام از «فاتە ڕەش»، همه کسانِ وی را که میتوانست دستگیر کند، دستگیر و اعدام میکند. همهی عموها، عموزادهها و داییهایش را در کوه «شیخ شرف زاغه علیا» تیرباران میکند…
پ.ن؛ و تاریخ چقدر مدیون امثال فاطمه گلواخیهاست…
نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.